بەرەی ڕزگاری نەتەوەیی مۆرۆ (MNLF)
ئاسیای ڕۆژهەڵات و پاسیفیک
بەرەی ڕزگاری نەتەوەیی مۆرۆ (MNLF) لە فلیپین لە ساڵی 1972 دامەزراوە. ئەم گرووپە چالاکی خۆی وەک گرووپی پەرچەکرداری بزوتنەوەی سەربەخۆیی موسڵمانان دەست پێکرد. MNLF پێشەنگی ڕێکخراوە لە نێوان جیاکەرەوەکانی مۆرۆ دەهاتە ئەژمار بۆ ماوەی نزیکەی دوو دەیە لە 1970کانەوە. لە سەرەتای 1990کاندا، چەند ئەندامێکی MNLF هەستان بۆ پێکهێنانی گرووپی ابوسیاف (ASG) کە یەکێکە لە توندترین گرووپە تیرۆریستییەکانی فلیپین.
لە ساڵی 1996، MNLF ڕێکەوتننامەیەکی ئاشتی گرنگی لەگەڵ حکومەتی فلیپین بۆ بونیاتنانی ناوچەی تایبەتی ئاشتی و گەشەپێدان (SZOPAD) واژۆ کرد. سەرۆکی MNLF نور میسواری بە پارێزگاری هەرێمی خۆبەڕێوەبەری میندانائۆی موسڵمان (ARMM) ناوزەدا کرا، ناوچەیەک کە لە دوو پارێزگای سەرەکی و سێ پارێزگای دوورگەیی پێکهاتووە کە زۆرینەی دانیشتوانە موسڵمانەکان پلەی خۆبەڕێوەبەرییان پێبەخشرا. جاروبار پێکدادانی نێوان یاخیبووانی توندڕەو و هێزە ئەمنییەکانی حکومەت لە میندانائۆ بەردەوام بوو و زربەی دانیشتوانی هەرێم داوای دروستکردنی چوارچێوەیەکی کارپێکراویان کرد بۆ خۆبەڕێوەبەریی مانادار و گەشەسەندن لە میندانائۆی موسڵماندا.
لە 29ی ئەیلولی 2009دا لە دوورگەی جۆلۆ لە فلیپین، ئامێرێکی تەقەمەنیی MNLF ، کاروانێکی سەیارەکانی سەربازی تەقاندەوە. تەقینەوەکە دوو سەربازی سوپای ئەمەریکا و سەربازێکی چەکداری فلیپینی کوشت کە ئەندامی گرووپی خێرخوازی بوون بۆ دروستکردنی قوتابخانە لەو ناوچەیە.
لە ساڵی 2013دا، فاکتەرە سەرەڕۆیەکانی MNLF گەمارۆی سێ هەفتەیی شاری زامبۆانگایان ئەنجامدا کە دەیان ئەندامی هێزی ئاسایشی فلیپینیان کوشت و هەزاران کەسیان ئاوارە کرد.
ئەمڕۆ، MNLF لە چەند فراکسیۆنێک پێکهاتووە، کە هەندێکیان پشتگیری دانوستانەکانی نێوان حکومەتی فلیپین و گرووپی پەرتەوازی مۆرۆ بەرەی ئازادی ئیسلامی (MILF) دەکەن. ئەو دانوستانانە بووە هۆی پەسەندکرانی یاسای بنەڕەتی بانگسامۆرۆ (BOL) لە ساڵی 2018دا و دروستکردنی هەرێمی خۆبەڕێوەبەری بانگسامۆرۆی موسلیم میندانائۆ (BARMM) لە ساڵی 2019.
